Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej

Wpłać
 
600 000 zł

Cześć ludzie!

Tu Patyczak, Brudne Dzieci Sida! Lubię biegać, lubię grać, ale czytać wprost uwielbiam. Dlatego wspieram skromnym, ale za to regularnym comiesięcznym zleceniem stałym Fundację Wolne Lektury. Napisałem nawet wiersz:

Czy wolisz czytać w domu, czy na łonie natury,
Zapraszam! Wspierajmy razem Fundację Wolne Lektury!

Wspieram Wolne Lektury!
Strona główna
Informacje Ustawienia Spis treści

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

Zasób opracowany na podstawie: Bolesław Leśmian, Napój cienisty, Wydawnictwo Mortkowicza, Warszawa 1936

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Narodową z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BN.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Izabela Erdmann, Agnieszka Ginalska, Marta Niedziałkowska, Aleksandra Sekuła.

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Ilustracja na okładce: slightly everything@Flickr, CC BY 2.0.

Szacowany czas do końca: -
Bolesław Leśmian, Napój cienisty, Postacie (cykl), Jadwiga

Bolesław Leśmian

Jadwiga

Migoń i Jawrzon → ← Urszula Kochanowska

Spis treści

    1. Bóg: 1
    2. Choroba: 1
    3. Ciało: 1 2
    4. Cień: 1
    5. Krew: 1
    6. Miłość: 1
    7. Motyl: 1
    8. Pożądanie: 1 2
    9. Robak: 1 2
    10. Śmierć: 1
    11. Tęsknota: 1
    12. Trup: 1
    13. Zaświaty: 1

    Bolesław LeśmianNapój cienistyJadwiga

    1
    Tęsknota, Motyl, CieńCień za cieniem się ugania, a motyla motyl ściga, —
    Rozpłakała się w lesie niekochana Jadwiga.
    — Ciało, Pożądanie«Raczej ciało niepieszczone wilkom rzucić w bór za borem,
    Niż nie zaznać pieszczoty choćby nawet z potworem!» —
    5
    RobakI wypełznął czerw[1] spod ziemi zwilgotniałym pyskiem czynny.
    — «Ot ja ciebie popieszczę! Ot ja właśnie — nikt inny!» —
    Obejrzała się na drogę i na tuman[2] poza drogą.
    — «Oprócz ciebie na świecie nie mam, czerwiu, nikogo!»
    Legła przy nim na murawie, głowę wsparła o kamiążek,
    10
    Miała kilka pierścieni i łez kilka, i wstążek.
    Pożądanie, Śmierć— «Owom[3] — twoja! Pieść do syta! Nie szczędź w lesie mego ciała!
    Jam tu przyszła[4] nie po to, bym się sama ostała»…
    Wiatr warkocze jej z ramienia na to drugie ramię przesuł,
    Ona była nieswoja, a on rad był i wesół.
    15
    Pyskiem własił się i włudził w piersi wonne jak dwa jabła,
    Aż Jadwiga stęknęła, aż Jadwiga osłabła.
    Choroba, KrewKrew jej w głowie zahuczała pogrzebnego echem dzwonu,
    A to była choroba — i już blisko do zgonu.
    Ciało, Miłość— «Inni boją się miłować krwi schorzałej szaleniznę,
    20
    A ja nawet potrafię kochać ciała zgniliznę!» —
    I przeniknął pieszczotami bezpowrotnie aż do kości, —
    Nie, — nie było na świecie tak niesytej miłości!
    Nie wiadomo, co za szumy z czasu w bezczas zaszumiały,
    Gdy obnażył się w słońcu szkielet biały, bo — biały!
    25
    Maj był w lesie i na polu i opodal — na rozstaju, —
    W maju działo się właśnie — tyle jeno, że w maju.
    Słychać było, jak w gęstwinie wiatr się krząta i chrabęści, —
    Trup, Robak, Bóg, ZaświatyTedy szkielet poskoczył i zacisnął swe pięści!
    — «Powiedz, czerwiu, gdzie jest tysiąc obiecanych w niebo ścieżek»?
    30
    A on tylko popatrzył — i nic nie rzekł, nic nie rzekł…
    — «Powiedz, czerwiu, czy Bóg widział moje męki, moje żale?
    I czy jest On w niebiosach, czy też nie ma go wcale?» —
    A on zadarł pysk ku niebu i mackami wzruszył dwiema
    I pokazał na migi, że go nie ma, bo — nie ma!
    35
    Więc ku snowi wieczystemu uchyliła nieco czoła
    I spojrzała w zaświaty, a tam nicość dokoła!
    A tam — nicość, rozścierwiona od padołów aż do wyżyn!
    I tańcował, i śmiał się biały szkielet Jadwiżyn[5]…

    Przypisy

    [1]

    czerw — larwa, poczwarka owada, tu: robak. [przypis edytorski]

    [2]

    tuman (daw.) — mgła. [przypis edytorski]

    [3]

    owom (gw. daw.) — oto jestem. [przypis edytorski]

    [4]

    jam tu przyszła (gw., daw.) — konstrukcja z przechodnią końcówką czasownika; inaczej: ja tu przyszłam. [przypis edytorski]

    [5]

    Jadwiżyn (daw.) — forma D. lp.; dziś: Jadwigi. [przypis redakcyjny]

    Bezpieczne płatności zapewniają: PayU Visa MasterCard PayPal

    Dane do przelewu tradycyjnego:

    nazwa odbiorcy

    Fundacja Wolne Lektury

    adres odbiorcy

    ul. Marszałkowska 84/92 lok. 125, 00-514 Warszawa

    numer konta

    75 1090 2851 0000 0001 4324 3317

    tytuł przelewu

    Darowizna na Wolne Lektury + twoja nazwa użytkownika lub e-mail

    wpłaty w EUR

    PL88 1090 2851 0000 0001 4324 3374

    Wpłaty w USD

    PL82 1090 2851 0000 0001 4324 3385

    SWIFT

    WBKPPLPP

    x
    Skopiuj link Skopiuj cytat
    Zakładka Istniejąca zakładka Notka
    Słuchaj od tego miejsca

    Pora na chwilę przerwy :)

    Podoba Ci się nasza biblioteka? Wesprzyj ją drobną wpłatą, a otrzymasz wcześniejszy dostęp do prapremier!

    1,5% podatku - to nic nie kosztuje! Wpisz
    KRS: 0000070056
    Nazwa organizacji: Wolne Lektury

    Chcemy, aby każde dziecko w Polsce miało wygodny i bezpłatny dostęp do lektur szkolnych - zróbmy to razem! Wspieraj Wolne Lektury stałą wpłatą!
    Kliknij, by dowiedzieć się więcej >>>

    Miejsca takie jak Wolne Lektury są bezwzględnie potrzebne. To port lotniczy skąd każdy, niezależnie od wieku i zawartości portfela, może wyruszyć na poszukiwanie przygody.

    Paulina Holtz

    Znajdź nasze książki na Legimi! Za każdym razem, kiedy czytasz lub słuchasz Wolnych Lektur w księgarni Legimi, wspierasz naszą bibliotekę - DZIĘKUJEMY!

    Zapisz się na newsletter, a nie przegapisz naszych publikacji. Zawsze możesz zrezygnować. Kliknij i podaj adres email

    Nie bądź wuj ponury, wspieraj Wolne Lektury!

    Audiobooki Wolnych lektur znajdziesz też na naszym kanale na YouTube.

    Regularnie dodajemy nowe książki. By ich nie przegapić, subskrybuj nasz kanał.

    Kliknij obrazek, by subskrybować!

    Zrób sobie prezent i wesprzyj Wolne Lektury – zaowocują nowymi książkami! Kliknij i dorzuć się!

    Twoje dziecko znalazło potrzebną książkę na Wolnych Lekturach? Teraz Ty możesz nam pomóc!
    Wesprzyj nas! Kliknij i dorzuć się!

    Dlaczego warto pamiętać o Kochanowskim, w jaki sposób zmiana akcentu może symbolizować bunt, jak rymować, aby prawie nikt nie zauważył, że rymujecie - wszystkiego dowiesz się słuchając Mistrzowskiej Szkoły Poezji.
    • NIP: 952-187-70-87
    • KRS: 0000070056
    • REGON: 017423865
    • Numer konta: 75 1090 2851 0000 0001 4324 3317
    Wolne Lektury to projekt prowadzony przez fundację Wolne Lektury.
    MKiDN
    Strona biblioteki Wolne Lektury powstała dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.