Adam Mickiewicz

Widzenie

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Widzenie

Dźwięk mię uderzył... Nagle moje ciało, 

Jak ów kwiat polny otoczony puchem, 

Prysło, zerwane Anioła podmuchem, 

I ziarno duszy nagie pozostało... 

I zdało mi się, żem się nagle zbudził 

Ze snu strasznego, co mię długo trudził. 

I, jak zbudzony ociera pot z czoła, 

Tak ocierałem moje przeszłe czyny, 

Które wisiały przy mnie, jak łupiny 

Wokoło świeżo rozkwitłego zioła. 

Ziemię i cały świat, co mię otaczał, 

— Gdzie dawniej dla mnie tyle było ciemnic, 

Tyle zagadek i tyle tajemnic, 

I nad którymi jam dawniej rozpaczał — 

Już w nim ujrzałem wszystko w głębi, na dnie, 

Jak w ciemnej wodzie, na którą blask padnie. 

Teraz widziałem całe wielkie morze, 

Płynące z środka, jak ze źródła, z Boga, 

A w nim rozlana była światłość błoga. 

I mogłem latać po całym przestworze, 

Biegać, jak promień, przy boskim promieniu 

Mądrości bożej; i w dziwnym widzeniu 

I światłem byłem, i źrenicą razem. 

I w pierwszym, jednym, rozlałem się błysku, 

Nad przyrodzenia całego obrazem: 

W każdy punkt moje rzuciłem promienie; 

A w środku siebie, jakoby w ognisku, 

Czułem od razu całe Przyrodzenie¹. 

Stałem się osią w nieskończonym kole, 

Sam nieruchomy, czułem jego ruchy; 

Byłem w pierwotnym żywiołów żywiole, 

W miejscu, skąd wszystkie rozchodzą się duchy, 

Świat ruszające, same nieruchome: 

Jako promienie, co ze środka słońca 

Leją potoki blasku i gorąca, 

A słońce w środku stoi niewidome². 

I byłem razem³ na okręgu koła, 

Które się wiecznie rozszerza bez końca 

I nigdy bóstwa ogarnąć nie zdoła. 

I dusza moja, krąg napełniająca, 

Czułem, że wiecznie będzie się rozżarzać, 

I wiecznie będzie ognia jej przybywać; 

Będzie się wiecznie rozwijać, rozpływać, 

Rosnąć, rozjaśniać, rozlewać się, stwarzać, 

I coraz mocniej kochać swe stworzenie, 

I tym powiększać coraz swe zbawienie. 

Przeszedłem ludzkie ciała, jak przebiega 

Promień przez wodę, ale nie przylega 

Do żadnej kropli: wszystkie na wskroś zmaca, 

I wiecznie czysty przybywa i wraca, 

I uczy wodę, skąd się światło leje. 

I słońcu mówi, co się w wodzie dzieje... 

Stały otworem ludzkich serc podwoje, 

Patrzyłem w czaszki, jak alchymik w słoje. 

Widziałem, jakie człek żądze zapalał, 

Jakiej i kiedy sobie myśli nalał, 

Jakie lekarstwa, jakie trucizn wary 

Gotował skrycie. A dokoła stali 

Duchowie czarni, aniołowie biali, 

Nieprzyjaciele i obrońcy duszni, 

Skrzydłami studząc albo niecąc żary, 

Śmiejąc się, płacząc — a zawsze posłuszni 

Temu, którego trzymali w objęciu, 

Jak jest posłuszna piastunka dziecięciu, 

Które jej ojciec, pan wielki, poruczy, 

Choć ta na dobre, a ta na złe uczy 

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury. Naszą misją jest wspieranie dzieciaków w dostępie do lektur szkolnych oraz zachęcanie ich do czytania. Miło Cię poznać!

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do prapremier wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur: wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury drobną wpłatą:wolnelektury.pl/pomagam/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.
KRS: 0000070056
Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury
Każda wpłacona kwota zostanie przeznaczona na rozwój Wolnych Lektur.

Przypisy:

1. Przyrodzenie — tu: natura. [przypis edytorski]

2. niewidomy (daw.) — niewidoczny. [przypis edytorski]

3. razem (daw.) — zarazem, jednocześnie. [przypis edytorski]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Logo 1%
Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:
Fundacja Wolne Lektury
KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/liryki-lozanskie-widzenie

Tekst opracowany na podstawie: Adam Mickiewicz, Poezje. T. 2, Wiersze z lat 1825-1855 (Pieśni - Sonety - Poezje patrjotyczne, religijne i filozoficzne - Wiersze okolicznościowe - Bajki), Krakowska Spółdz. Wydawnicza, Kraków 1928

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Narodową z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BN.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Marta Niedziałkowska, Aleksandra Sekuła, Sylwia Stępkowska, Weronika Trzeciak.

Okładka na podstawie: mariaaantonina@Flickr, CC BY-SA 2.0

Plik wygenerowany dnia 2024-04-11.