Bolesław Leśmian

Słowa do pieśni bez słów

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Słowa do pieśni bez słów

Kto cię odmłodzi, żywocie wieczny? Sam się przeinacz! 

Razem z chmurą się spłomień w zórz szkarłatnej zagęstce. 

A ja — obłędny nieistniejących zdarzeń wspominacz — 

Bywam tobie najbliższy tylko we śnie i w klęsce...  

Nie było dolin — a jednak smutek stał się w dolinie... 

I choć wróżek nie było — w mgłach mówiono o wróżce... 

Brzegiem obłoków fijolet¹ płynie. Myśli, że płynie. 

Sen się boczy² na tego świateł w nicość rozprószcę³. 

W odmętach nocy niech ciał się strzeże bezbronne ciało, 

Niech swe losy przesłania byle jakim błękitem. 

W moim ogrodzie coś się znagliło i zaszemrało, — 

Zaszemrało, jak gdyby ktoś się rozstał z niebytem. 

Znam ja na pamięć jedną dziewczynę... Znam jej westchnienia 

I mym ustom uległość pieszczotliwie zawiłą. 

Nic w niej nie było, oprócz uśmiechu i przeznaczenia, — 

I kochałem ją za to, że nic więcej nie było. 

Znam taką duszę, co cmentarniejąc nie do poznania, 

Sztuczną różę w śmierć niosła... Była niegdyś różystką⁴... 

Skąd ten świat cały? — I róże sztuczne?... I czyjeś łkania? 

I ja — w świecie, — i ptaki — i pogrzeby — i wszystko? 

Znam ja złocistość, co śni się niebu w imię rezedy⁵... 

Dla snów błędnych jest człowiek — lada Bożą ustronią⁶. 

Gasł niegdyś wieczór — i łódź się moja rozbiła wtedy 

O tę zgubną złocistość. Tak się stało, że o nią. 

Zorza dokrwawia swój żal do nieba w czerwieniach pustych, 

A obłoki gasnące chcą w bezludny świat uróść⁷. 

Czymże jest dla mnie — albo dla jezior — albo dla brzóz tych 

Głuchoniemej wieczności zaraźliwość i burość! 

Czym tajemnicę w niepowtarzalnych dreszczach roztrwonił, 

Gdym twe ciało w ciemnościach pieszczotami przejaśnił?... 

Świat się już dla mnie dość nanicestwił i naustronił, — 

I jam dość się dla świata naczłowieczył i naśnił! 

Spieszno mi teraz do zmartwychwstania kilku topoli, 

Co szumiały w pobliżu zanikłego w snach domu! 

Spieszno mi teraz do zatajonej w gwiazdach niedoli, 

Którą muszę sam przeżyć, nic nie mówiąc nikomu.  

I co ja zrobię po śmierci z sobą i z całym światem? — 

Czy w twych łzach się zazłocę? Czy się we mgle — zniebieszczę? 

Mrok nieodparty zszedł się w ogrodzie z bezwolnym kwiatem, — 

Myśmy byli w tym mroku i będziemy tam jeszcze! 

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury. Naszą misją jest wspieranie dzieciaków w dostępie do lektur szkolnych oraz zachęcanie ich do czytania. Miło Cię poznać!

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do prapremier wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur: wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury drobną wpłatą:wolnelektury.pl/pomagam/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.
KRS: 0000070056
Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury
Każda wpłacona kwota zostanie przeznaczona na rozwój Wolnych Lektur.

Przypisy:

1. fijolet — dziś popr.: fiolet. [przypis redakcyjny]

2. boczyć się — dąsać się, okazywać niechęć. [przypis redakcyjny]

3. rozprószca (neol.) — ten, który rozprasza. [przypis redakcyjny]

4. różystka — osoba wyrabiające sztuczne kwiaty (róże). [przypis redakcyjny]

5. rezeda — roślina o niewielkich żółtawych lub zielonkawych kwiatach. [przypis redakcyjny]

6. ustroń a. ustronie — miejsce oddalone od ludzkich siedzib; schronienie. [przypis redakcyjny]

7. uróść (daw.) — urosnąć. [przypis redakcyjny]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Logo 1%
Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:
Fundacja Wolne Lektury
KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/napoj-cienisty-slowa-do-piesni-bez-slow

Tekst opracowany na podstawie: Bolesław Leśmian, Napój cienisty, Wydawnictwo Mortkowicza, Warszawa 1936

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Narodową z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BN.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Dorota Kowalska, Małgorzata Nadwadowska, Marta Niedziałkowska, Magdalena Paul.

Okładka na podstawie: Gabriel Rojas Hruska@Flickr, CC BY 2.0

Plik wygenerowany dnia 2024-04-11.