Jan Kochanowski

Tren VII. (Nieszczęsne ochędóstwo, żałosne ubiory...)

Ta lektura, podobnie jak tysiące innych, jest dostępna on-line na stronie wolnelektury.pl.

Utwór opracowany został w ramach projektu Wolne Lektury przez fundację Wolne Lektury.

Tren VII. (Nieszczęsne ochędóstwo, żałosne ubiory...)¹

Nieszczesne ochędóstwo², żałosne³ ubiory 

Mojej namilszej cory⁴, 

Po co me smutne oczy za sobą ciągniecie? 

Żalu mi przydajecie⁵. 

Już ona członeczków swych wami nie odzieje, 

Nie masz, nie masz nadzieje⁶. 

Ujął⁷ ją sen żelazny, twardy, nieprzespany⁸. 

Już letniczek⁹ pisany¹⁰ 

I uploteczki¹¹ wniwecz¹², i paski złocone - 

Matczyne dary płone¹³. 

Nie do takiej łóżnice¹⁴, moja dziewko droga, 

Miała cię mać uboga¹⁵ 

Doprowadzić, nie takąć dać obiecowała 

Wyprawę¹⁶, jakąć dała. 

Giezłeczkoć¹⁷ tylko dała a lichą tkaneczkę¹⁸, 

Ociec ziemie¹⁹ bryłeczkę 

W główki²⁰ włożył. Niestetyż, i posag i ona 

W jednej skrzynce²¹ zamkniona²². 

Książka, którą czytasz, pochodzi z biblioteki fundacji Wolne Lektury. Naszą misją jest wspieranie dzieciaków w dostępie do lektur szkolnych oraz zachęcanie ich do czytania. Miło Cię poznać!

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do prapremier wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur: wolnelektury.pl/pomagam/

Podoba Ci się to, co robimy? Wesprzyj Wolne Lektury drobną wpłatą:wolnelektury.pl/pomagam/

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail: wolnelektury.pl/newsletter/zapisz-sie/

Przekaż 1,5% podatku na Wolne Lektury.
KRS: 0000070056
Nazwa organizacji: Fundacja Wolne Lektury
Każda wpłacona kwota zostanie przeznaczona na rozwój Wolnych Lektur.

Przypisy:

1. W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Trenach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski]

2. ochędóstwo (starop.) — stroje, ozdoby. [przypis redakcyjny]

3. żałosny (daw.) — smutny, wywołujący smutek, żal. [przypis redakcyjny]

4. cory (forma starop.) — córy (tj. córki). [przypis redakcyjny]

5. przydawać (tu forma 2 os. lm: przydajecie) — dodawać. [przypis redakcyjny]

6. nadzieje (starop. forma D. lp rodz. ż.) — nadziei. [przypis redakcyjny]

7. ująć (tu forma 3 os. lp r.m.: ujął) — chwycić. [przypis redakcyjny]

8. nieprzespany* (starop.) — taki, z którego nie można się obudzić. [przypis redakcyjny]

9. letniczek (starop.) — letnia suknia kobieca. [przypis redakcyjny]

10. pisany* (starop.) — wzorzysty, barwny, malowany (pisankami nazywa się do dziś jajka malowane na Wielkanoc w różne wzory). [przypis redakcyjny]

11. uploteczki (starop.) — wstążki do włosów, które się wplata we włosy. [przypis redakcyjny]

12. wniwecz (starop.) — na nic. [przypis redakcyjny]

13. płony (starop.) — niepotrzebny, daremny (dziś: „płonny”; por. „płonne marzenia”). [przypis redakcyjny]

14. do łóżnice (starop. forma D. lp rodz. ż.) — do łożnicy, czyli do łoża małżeńskiego. [przypis redakcyjny]

15. mać uboga (starop.) — biedna, nieszczęśliwa matka. [przypis redakcyjny]

16. wyprawa* (tu forma B. lp: wyprawę) — aluzja do wyprawy dawanej pannie młodej przed ślubem i będącej częścią posagu. [przypis redakcyjny]

17. giezłeczko (starop., zdr. od: giezło) — koszula z białego płótna; giezłeczkoć (...) dała: giezłeczko ci dała (skrócone). [przypis redakcyjny]

18. licha tkaneczka (starop.) — sukienka ze skromnej tkaniny lub opaska wiążąca włosy. [przypis redakcyjny]

19. ziemie (starop. B. lp rodz.ż.) — ziemi. [przypis redakcyjny]

20. w główki — w miejsce, gdzie spoczywa głowa. [przypis redakcyjny]

21. W jednej skrzynce — „skrzynka” oznacza tu jednocześnie trumnę, a także przedmiot, w którym chowano rzeczy cenne, pieniądze, klejnoty, kosztowną odzież. [przypis redakcyjny]

22. zamkniona (starop.) — zamknięta. [przypis redakcyjny]

Wesprzyj Wolne Lektury!

Wolne Lektury to projekt fundacji Wolne Lektury – organizacji pożytku publicznego działającej na rzecz wolności korzystania z dóbr kultury.

Co roku do domeny publicznej przechodzi twórczość kolejnych autorów. Dzięki Twojemu wsparciu będziemy je mogli udostępnić wszystkim bezpłatnie.

Jak możesz pomóc?

Logo 1%
Przekaż 1% podatku na rozwój Wolnych Lektur:
Fundacja Wolne Lektury
KRS 0000070056

Wspieraj Wolne Lektury i pomóż nam rozwijać bibliotekę.

Przekaż darowiznę na konto: szczegóły na stronie Fundacji.

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

E-book można pobrać ze strony: http://wolnelektury.pl/katalog/lektura/treny-tren-vii

Tekst opracowany na podstawie: Jan Kochanowski, Treny, Drukarnia Łazarzowa, wyd. 2, Kraków, 1583

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Narodową z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BN.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Aleksandra Sekuła, Olga Sutkowska, Piotr Wilczek.

Okładka na podstawie: the house with the lavender lane 2, slightly everything@Flickr, CC BY 2.0

Plik wygenerowany dnia 2024-04-10.